Stress, slaap en herstel

Slaap is belangrijk voor iedereen. Tijdens de slaap herstelt je lichaam, en ook je huid. 
Bij mensen met een huidaandoening is goede slaap extra belangrijk, omdat de huid vaak beschadigd of ontstoken is. 

Stress kan de slaap verstoren. En slecht slapen kan weer zorgen voor meer stress en meer huidklachten. Zo kunnen deze drie elkaar versterken:  

stress → slechter slapen → meer klachten 

Hoe beïnvloedt stress de slaap? 

Bij stress blijft je lichaam in een soort waakstand. Dat betekent dat het moeilijker wordt om te ontspannen. Je kunt dan merken dat: 

• je hartslag hoger blijft; 

• je ademhaling oppervlakkiger is; 

• je spieren gespannen blijven; 

• je hoofd actief blijft. 

Hierdoor kun je: 

• moeilijk inslapen; 

• vaker wakker worden; 

• licht en onrustig slapen; 

• te vroeg wakker worden. 

Veel mensen met een huidaandoening herkennen dit, vooral als zij: 

• veel jeuk hebben (bij eczeem, urticaria of lichen sclerosus); 

• pijn of wondzorg hebben (bij hidradenitis of EB); 

• bang zijn voor nieuwe klachten of opvlammingen; 

• piekeren over werk, relaties of behandeling.

Wat betekent slechte slaap voor de huid? 

Als je slecht slaapt: 

• herstelt de huid langzamer; 

• word je gevoeliger voor jeuk en pijn; 

• kun je prikkels minder goed verdragen; 

• heb je minder energie voor zelfzorg. 

Dat kan betekenen: 

• bij psoriasis: plekken blijven langer actief; 

• bij hidradenitis: pijn voelt zwaarder; 

• bij eczeem en urticaria: jeuk krijgt sneller de overhand. 

Zo kan slaaptekort bijdragen aan het blijven bestaan van klachten. 

Wat werkt vaak bij stress en slaap? 

Het doel is niet om perfect te slapen, maar om het lichaam zo goed mogelijk te helpen herstellen. 

• Zorg voor een vaste avondroutine 
  Elke avond ongeveer hetzelfde ritme helpt je lichaam om tot rust te komen. 

• Beperk prikkels laat op de avond 
  Fel licht, schermen en zware gesprekken houden je brein actief. 

• Maak ruimte om te piekeren vóór bedtijd 
  Bijvoorbeeld door zorgen op te schrijven of de dag bewust af te sluiten. 

• Neem huidklachten ’s nachts serieus 
  Goede jeukbehandeling, pijnstilling en wondzorg kunnen de slaap verbeteren. 

• Houd verwachtingen realistisch 
  Niet elke nacht hoeft goed te zijn om toch te kunnen herstellen. 

Voor meer tips kun je ook kijken bij het leefstijlaspect Slaap. 

Wat als…? 

• Je ligt ’s avonds lang wakker door onrust in je hoofd

Dit komt vaak voor bij langdurige spanning of onzekerheid over klachten. 

• Je wordt wakker door jeuk of pijn

Dan is goede medische behandeling belangrijk, naast ontspanning. 

• Je bent overdag uitgeput

Slaaptekort kost veel energie en maakt je gevoeliger voor stress. 

• Je gebruikt alcohol of medicijnen om te slapen

Dat kan tijdelijk helpen, maar kan ook de slaapkwaliteit verslechteren. 
(Zie ook: leefstijlaspect Middelen en Medicatie.)